ตั้งรับปรับใจ

สิ่งที่เราได้ค้นพบในพื้นที่นี้คือปัญหาสำคัญทำให้เราต้องกลับมาทบทวนว่าการตั้งรับปรับตัวของชุมชนต่อการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศนั้นนอกจากจะต้องพิจารณาถึงสภาพอากาศที่กำลังแปรปรวนไปจากแบบแผนเดิมๆ แล้ว การเปลี่ยนแปลงการใช้พื้นที่ในพื้นที่เป้าหมายก็เป็นอีกหนึ่งปัจจัยที่จะต้องนำมาพิจารณา ก่อนที่เราจะก้าวไปสู่การกำหนดแผนตั้งรับปรับตัวร่วมกับชุมชนต่อไปในอนาคต

หนำ หลังสุดท้าย

ยามหน้าฝนมาเยือนในเดือน 8 เป็นการเริ่มต้นของฤดูกาลทำนาที่พัทลุง  เราจะพบเจอชาวนาได้ในทุกแปลง  แต่ละคนจะหอบหิ้วอาหารกลางวันมาด้วย เพราะการเดินทางกลับไปกินข้าวที่บ้าน และกลับมาทำนาต่อต้องเสียเวลามาก ถนนหนทางไม่สะดวก ไม่มีมอเตอร์ไซค์ ไม่มีถนนในนา แม้กระทั่งการขี่จักรยานยังยากเลย  จึงต้องเดินอย่างเดียว  ชาวนาส่วนใหญ่จึงมีหนำเป็นของตนเอง ไว้เพื่อกินข้าว พักผ่อน บางคนพาครอบครัวมาอยู่ตลอดฤดูกาลทำนา ก็จะปลูกผักหาปลากันแถว ๆ นั้น เพื่อเป็นแหล่งอาหารของครอบครัว

ชีวิตชาวประมง

ชายวัยกลางคนลูกน้ำเค็มโดยกำเนิด รูปร่างล่ำสัน  ผิวคล้ำแดดจากการทำประมงปูม้ามานานนับปี  สวมเสื้อสีขาวตุ่นๆที่มองแล้วก็รู้ได้เลยว่าผ่านการใช้งานมายาวนานกับกางเกงขายาวสีน้ำเงินซีดๆที่ไม่ได้แตกต่างอะไรกับเสื้อที่สวมอยู่เลย  มือใหญ่หยาบกำลังสาละวนกับการปลดปูออกอวน ตัวแล้วตัวเล่า  อยู่หน้าบ้านที่กำลังยกบ้านใหม่ ที่ได้มาจากน้ำพักน้ำแรงในการประกอบอาชีพประมงอวนปู

 ทะเลสาบ...การเปลี่ยนแปลง

ชาวบ้านในพื้นที่ของประมงบ้านจองถนน ส่วนใหญ่แล้วจะพบกับปัญหาของพื้นที่ คือ ปัญหาเรื่องของสัตว์น้ำลดลง ทรัพยากรในท้องทะเลลดลง  ชาวบ้านในพื้นที่ทราบดีว่า การเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้น เป็นผลให้เกิดการเปลี่ยนแปลง วิถีชีวิตของชาวประมงในพื้นที่ทะเลสาบ เพิ่มมากยิ่งขึ้น  แต่เนื่องจากชาวบ้านมีลักษณะความเป็นอยู่ที่ส่วนใหญ่แล้ว หาเช้ากินค่ำ ในการออกหาปลาในแต่ละครั้ง แต่ก่อน ถ้าสามีออกไปหาปลาภรรยาที่อยู่ที่บ้านก็จะตั้งน้ำแกงรอได้เลย เพราะจะต้องได้ปลามาอย่างแน่นอน ซึ่งมีความแตกต่างกันกับสมัยนี้ ที่ต้องรอให้สามีกลับมาก่อนจึงจะได้ทราบว่า  “วันนี้จะทำกับข้าวอะไร”

ผู้หญิง....ศักยภาพและการจัดการทรัพยากรธรรมชาติ

ผู้หญิงมีบทบาทสำคัญในการจัดการทรัพยากรธรรมชาติ เนื่องจากวิถีชีวิตและวิถีการผลิตของชุมชนทำให้ผู้หญิงเกี่ยวข้องกับทรัพยากร วิถีชีวิตประจำวันของเธอเกี่ยวข้องกับการจัดการทรัพยากรธรรมชาติในหลากหลายรูปแบบแบ่งตามลักษณะวิถีชีวิตในแต่ละชุมชน ซึ่งจะมีคความหลากหลายแตกต่างกันไป ตัวอย่างเช่น ผู้หญิงกับการอนุรักษ์พันธุ์พืช การทำประมง การเพาะปลูก เป็นต้น ซึ่งการดำเนินชีวิตและบทบาทของผู้หญิงเกี่ยวข้องกับการใช้ทรัพยากรแทบทั้งสิน โดยเฉพาะอย่างยิ่งบทบาทของการอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม