ค็อด : ปลาเปลี่ยนโลก ยิ่งทึ่งกับการหยิบยกปลาค็อดมาเป็นตัวละครเอก
วันที่ 22 เมษายน พ.ศ. 2553 จาก มติชนออนไลน์
 เคอร์ลันสกี พาผู้อ่านไปสัมผัสกับเส้นทางอารยธรรมโลกผ่านวิถีชาวประมงที่แปลี่ยนแปลงถดถอยไปตามกาลเวลา ความอุดมสมบูรณ์ทางธรรมชาติที่มนุษย์เราคิดว่าใช่เท่าไหร่ก็ไม่มีวันหมด คือความคิดที่ผิดมหันต์
โลกใบนี้ยังมีสิ่งที่เราไม่รู้อีกมากมาย แต่เราก็พยายามเรียนรู้ผ่านประวัติศาสตร์หลายต่อหลายหน้าจากหนังสือหลายต่อหลายเล่ม
ยิ่งมาได้มาเห็นและได้อ่านหนังสือชื่อ Cod : A Biography of the Fish that Changed the World ของ มาร์ค เคอร์ลันสกี ซึ่งแปลเป็นภาษาไทยโดย ปัญญา ชีวิน และให้ชื่อว่า
ค็อด : ปลาเปลี่ยนโลก ยิ่งทึ่งกับการหยิบยกปลาค็อดมาเป็นตัวละครเอกในการบอกเล่าประวัติศาสตร์ได้อย่างเหลือเชื่อ
ไม่แปลกใจเลยว่าทำไมหนังสือเล่มนี้ได้รับการยกย่องว่าเป็นหนังสือประวัติศาสตร์อ่านสนุก เพราะมันสนุกจริงๆ
เคอร์ลันสกี พาผู้อ่านไปสัมผัสกับเส้นทางอารยธรรมโลกผ่านวิถีชาวประมงที่แปลี่ยนแปลงถดถอยไปตามกาลเวลา ความอุดมสมบูรณ์ทางธรรมชาติที่มนุษย์เราคิดว่าใช่เท่าไหร่ก็ไม่มีวันหมด คือความคิดที่ผิดมหันต์
ชะตากรรมของปลาค็อดในเรื่องนี้ทำให้เราเห็นผลร้ายของการเสียสมดุลทางธรรมชาติ
ครั้งหนึ่งชาวบาสก์ซึ่งเป็นชนลึกลับอศัยอยู่ในอาณาจักรที่ปัจจุบันคือดินแดนตรงมุมตะวันตกเฉียงเหนือของประเทศสเปนเว้าเข้าไปในเขตฝรั่งเศสเล็กน้อยจะเดินทางท่องไปในน่านน้ำไกลแสนไกลเพื่อนำวาฬกลับมา ระหว่างเดินทางไกลพวกเขาได้พบฝูงปลาค็อดขนาดใหญ่และจับมาหมักเกลือ ทำให้มีแหล่งอาหารที่ไม่เน่าเสียตลอดการเดินทางไกล
ตามบันทึกการผจญภัยของชาวไวกิ้ง พวกเขาสามารถเดินทางไปยังชายฝั่งที่ห่างไกลทุรกันดารได้เพราะรู้วิธีถนอมปลาค็อด
กระทั่งศตวรรษที่ 9 ที่คนนอร์เวย์โบราณสร้างโรงงานแปรรูปปลาค็อดแห้งในไอร์แลนด์และนอร์เวย์กันแล้ว แถมยังขายส่วนที่เหลือในยุโรปเหนืออีกด้วย
จนถึงศตวรรษที่ 15 ปลาค็อดก็กลายเป็นสินค้าเกษตรที่ทำกำไรสูง อำนาจทางเศรษฐกิจจากปลาค็อดสร้างความร่ำรวยให้แก่นายทุนและขุนนาง สัมพันธ์กับการเมืองระหว่างประเทศจนนำไปสู่การปฏิวัติ การตรากฎหมายเพื่อผลประโยชน์ของตนขึ้น
ทั้งหมดเป็นเพียงบทโหมโรงของประวัติศาสตร์โลกที่มีปลาค็อดเป็นตัวแสดงเอก ที่ยิ่งติดตามก็ยิ่งรื่นรมย์ไปกับศิลปะการกิน และน้ำลายสอไปกับสำรับอาหารจานปลาที่แพร่หลายไปทั่วโลก
เห็นด้วยเป็นอย่างยิ่งว่า ประวัติศาสตร์โลกใบนี้ของเรา แท้จริงก็เริ่มมาจากปลาตัวเดียว
|
